«ΡΙΧΑΡΔΟΣ Γ’» του Ουίλλιαμ Σαίξπηρ, σε Μετάφραση Νίκου Χατζόπουλου,
Σκηνοθεσία Γιάννη Χουβαρδά και Δραματουργική επεξεργασία του ιδίου και της
Ερις Κύργια
Ο Γιάννης Χουβαρδάς γνωρίζει τους κώδικες αυτού που ονομάστηκε μεταμοντέρνο
θέατρο και μάλιστα στην εφαρμογή τους στο κλασσικό ρεπερόριο και ιδίως στον
Σαίξπηρ. Αλλωστε τέτοιου είδους αποδομητικά θεάματα όσον αφορά στον
ιστορικό χρόνο , χώρο και πρόσωπα κλασσικών έργων, κυριάρχησαν την
τελευταία εικοσαετία στον ευρωπαϊκό θέατρο, τα γνωρίσαμε κι εμείς χάριν
του Φεστιβάλ Αθηνών και φυσικά είδαμε και πολλούς έλληνες σκηνοθέτες να
ακολουθούν μια τέτοια ανάγνωση. Κυρίως να «ξεκολλούν» τα έργα από την εποχή
τους, να αντιμετωπίζουν τους ρόλους ως persones και να προσπαθούν με αυτόν
τον τρόπο να τα φέρουν στην εποχή μας, χρησιμοποιώντας ίσως υπερβολικά την
ποπ κουλτούρα. Αυτό το ρεύμα στο θέατρο ακολούθησε το τέλος των «μεγάλων
ιστορικών αφηγήσεων» του τέλους του 1980 και των αρχών του 1990 και έφτασε
έως τις μέρες μας, ξεπνεωμένο πλέον.
Νομίζω ότι αυτή η παράσταση του Χουβαρδά αποτελεί και το κύκνειο άσμα
αυτού του ρεύματος (που αν θυμάμαι καλά ο ίδιος είχε ανοίξει με τον Μάκμπεθ
στις αρχές του 1990).
Με έναν καταπληκτικό λοιπόν θίασο (το ατού της παράστασης Καρυοφυλλιά
Καραμπέτη, Θέμις Μπαζάκα, Σοφία Σεϊρλή, Περικλής Μουστάκης και όλοι οι
υπόλοιποι) έφερε αυτήν την τραγωδία της αρχομανίας και φιλοδοξίας, της
σπαρμένης πτώματα, ως ένα χολιγουντιανό παραμύθι με δράκους και μάγισσες,
πύργους από τα «κλασσικά εικονογραφημένα», μικρόφωνα, τραγούδια, πολύ
φασαρία, ως έναν εκπορνευμένο συνολικά θίασο ανθρώπων, καρικατούρες
φθαρμένες ως alter ego του Ριχάρδου. Ομοιες και όμοιοι, ομοίω.
Ο Ριχάρδος ο Τρίτος, ο καμπούρης και κολασμένα φιλήδονος εμφανίστηκε μέσω
ενός φυσικά άρτιου Δημήτρη Λιγνάδη, άλλοτε ως Κουασιμόδος στην κορφή του
στοιχειωμένου πύργου κι άλλοτε ως Μάρτι Φέλντμαν από το Φραγκενστάιν
Τζιούνιο. Σαν τρολλιά (για να χρησιμοποιήσουμε τη γλώσσα του διαδικτυακού
συρμού) μου φάνηκε το όλο εγχείρημα.
Τώρα όμως αρχίζουν τα δύσκολα. Η εποχή μας απαιτεί αναδομήσεις και νέες
αφηγήσεις. Ποιος θα μας τις διηγηθεί;
ΜΟΣΧΟΧΩΡΙΤΟΥ ΟΛΓΑ