«Σόλο Ντουέτο» του Tom Kempinski σε Μετάφραση Γιώργου Βάλαρη και Σκηνοθεσία
Ελένης Μποζά στη Β’ Σκηνή του Θεάτρου της «Οδού Κεφαλληνίας»
Επαναλαμβάνεται για δεύτερη χρονιά φέτος το έργο του Tom Kempinski, το
μόνο έργο του βραβευμένου συγγραφέα που είναι γνωστό στην Ελλάδα.
Ισως γιατί έγινε ευρύτερα γνωστό από την κινηματογραφικήτου μεταφορά το
1986 σε σκηνοθεσία του Κοντσαλόφσκι με τους Μαξ Φον Σίντοφ, Τζούλυ
Αντριους, Αλαν Μπέιτς και Λίαμ Νίσον.
Προσωπικά προτιμώ την θεατρική εκδοχή, εφόσον το έργο που μεταφέρει σε έξι
μικρές σκηνές έξι συνεδρίες ψυχανάλυσης, βρίσκει στον μικρό περιορισμένο
χώρο της σκηνής, την εγγύτητα που απαιτεί η καταβύθιση στα πιο σκοτεινά
μέρη του υποσυνειδήτου μας , εκεί που φωλιάζουν τα ορμέμφυτα, κυρίως το
ένστικτο της επιβίωσης αλλά και το καταστροφικό μας κομμάτι που φλερτάρει
με το θάνατο.
Κι όπως έγραψε κάπου ο Φρόυντ «έφερα στο φως και ανέλυσα όλο το σκοτεινό
κόσμο του υποσυνείδητου, μα σκόνταψα σ’ έναν βράχο σκληρό και αδιαπέραστο
που λέγεται «μαζοχισμός» και μας τραβάει διαρκώς προς τα κάτω».
Σ’ αυτό το σημείο νομίζω πως ο Φρόυντ συναντά τον Μπέκετ και τους ήρωές του
που τείνουν να βυθίζονται στην ανυπαρξία.
Όμως ο Kempinski είναι ουμανιστής μεταπολεμικός συγγραφέας και εμφανίζεται
στη σκηνή μετά τον Οσμπορν, το Σάφερ και τον Πίντερ, πιστεύει στην ζωή «εδώ
και τώρα», πιστεύει στη θεραπευτική λειτουργία της τέχνης, δίνει αξία στη
ζωή αυτή καθ’ εαυτή.
Ετσι δημιουργεί μια συνθήκη θεραπευτή – θεραπευόμενου όπου η ίδια η σχέση
που δημιουργείται από αυτήν καθ’ εαυτήν τη συνθήκη, είναι θεραπευτική.
Η Στέφανι Έιμπραχαμς, διάσημη βιολίστρια, αναγκάζεται να παρακολουθήσει τις
συνεδρίες του ψυχίατρου Δρ. Φέλντμαν για να αντιμετωπίσει την σκλήρυνση
κατά πλάκας, την ασθένεια που την έχει προσβάλλει και που τις επιβάλλει τον
επαναπροσδιορισμό της ζωής της και την επανανοηματοδότηση των ίδιων της των
αξιών.
Ετσι ο συγγραφέας βάζοντας την ίδια την τέχνη στο παιγνίδι, καλεί και το
κοινό να αποδεχθεί την ασθένεια (στέρηση του σθένους, της δύναμης) ως
μέρος του φαινομένου της ζωής, στάση καθόλου αυτονόητη για τον δυτικό
άνθρωπο που αισθάνεται ότι η επιστήμη έχει κατορθώσει να ελέγξει τους
πρωτόγονους φόβους του θανάτου και της απώλειας, αδειάζοντας από νόημα την
ίδια την έννοια του «Θεού».
Πράγματι απολαύσαμε τη Μάνια Παπαδημητρίου, αυτήν την ευαίσθητη αλλά γεμάτη
δύναμη ερμηνεύτρια, σ’ ένα ρεσιτάλ ηθοποιίας για ένα άτομο. Η Παπαδημητρίου
έχει το ταλέντο της μεταμόρφωσης που λίγοι διαθέτουν. Μπορεί να σκάβει στα
υπόγεια και ξαφνικά να λάμπει σα βιτρίνα τα Χριστούγεννα. Με παρτενέρ το
Νίκο Αρβανίτη, έμπειρο και λιτό ερμηνευτή του ψυχιάτρου που παρακολουθεί
αλλά και ακολουθεί τις μεταπτώσεις της θεραπευόμενής του στο ταξίδι της
αυτογνωσίας , σε μια σκηνοθεσία της Ελένης Μποζά που σημάδεψε ευφυώς τις
λεπτομέρειες αυτής της μουσικής δωματίου, κατέγραψε το συγκινητικό αλλά και
σπαραχτικό ταξίδι που κάποια στιγμή θα κληθούμε όλοι μας να
αντιμετωπίσουμε.
ΜΟΣΧΟΧΩΡΙΤΟΥ ΟΛΓΑ