Ç ÅÍÁÑÎÇ ÔÙÍ ÅÐÉÄÁÕÑÅÉÙÍ ÐÑÉÍ 45 ×ÑÏÍÉÁ
Ç ÐÑÙÔÇ ÐÁÑÁÓÔÁÓÇ
ÐÝñáóáí 45 ÷ñüíéá áðü ôüôå ðïõ ãéá ðñþôç öïñÜ äïêéìÜóôçêå ï ÷þñïò ôïõ
áñ÷áßïõ èåÜôñïõ ôçò Åðéäáýñïõ ãéá ôéò ðáñáóôÜóåéò ôçò áñ÷áßáò ôñáãùäßáò êáé
êùìùäßáò. Ôï êáëïêáßñé ôïõ 1955 êáèéåñþíåôáé ïñéóôéêÜ êáé ôï ïìþíõìï
ÖåóôéâÜë ðïõ óõíå÷ßæåôáé ùò ôéò ìÝñåò ìáò.
Ç Ýíáñîç èá ãßíåé ôïí Áýãïõóôï ôïõ 1954 ìå ôïí “Éððüëõôï” ôïõ Åõñõðßäç áðü
ôï Åèíéêü ÈÝáôñï, óå óêçíïèåóßá Ä. ÑïíôÞñç, óêçíïãñáößá Êë. Êëþíç,
åíäõìáóßåò Áíô. ÖùêÜ, äéäáóêáëßá ÷ïñïý áðü ôçí Ëïõêßá, êáé ìïõóéêÞ
äéåýèõíóç Ã. Ëõêïýäç.
Ï èßáóïò áðïôåëïýìåíïò áðü ôçí Åëóá ÂåñãÞ, Áèáíáóßá ÌïõóôÜêá, ÁëÝêá
ÊáôóÝëç, ÊÜêéá Ðáíáãéþôïõ, ÈÜíï Êùôóüðïõëï, ÓôÝëéï Âüêïâéôò, ÁëÝêï
ÁëåîáíäñÜêç, Á. Âëá÷ïðïýëïõ êáé ÈÜëåéá ÊáëëéãÜ ùò êïñõöáßá ôïõ ÷ïñïý,
èåùñåßôáé “ôï âáñý ðõñïâïëéêü” ôïõ Åèíéêïý ÈåÜôñïõ ðïõ Ý÷åé åîáóöáëéóìÝíç
ôçí åðéôõ÷ßá ôçò ðáñÜóôáóçò.
Ãéá ôï êñÜôïò ç Åðßäáõñïò êáé ôï èÝáôñï áíôéìåôùðßæåôáé (üðùò êáé óÞìåñá)
ùò ìÝñïò ôçò ôïõñéóôéêÞò áôñáîéüí êáé äåí åßíáé ôõ÷áßï üôé ôçí ïñãÜíùóç
Ý÷åé åî áñ÷Þò áíáëÜâåé ï ÅÏÔ ìå ôçí óõíåñãáóßá ôçò ÅëëçíéêÞò ÐåñéçãçôéêÞò
ËÝó÷çò.
Êáé åðåéäÞ åßíáé ãíùóôÞ ç åõáéóèçóßá ôçò âáóßëéóóáò Öñéäåñßêçò ãéá ôá
ïñöáíÜ ðáéäéÜ (åî ïõ êáé ïé áìöéóâçôÞóéìåò éóôïñßåò ìå ôá áíôáñôüðëçêôá), ç
ðáñÜóôáóç ÷áñáêôçñßæåôáé “ÐáíçãõñéêÞ, õðü ôçí õøçëÞí ðñïóôáóßáí ôùí
Á.Á.Ì.Ì. ôùí ÂáóéëÝùí ôùí ÅëëÞíùí, õðÝñ ôùí õðü ôçí õøçëÞí Ðñïóôáóßáí ôçò
Á.Ì. ôçò Âáóéëßóóçò ÊÝíôñïõ ðñïóôáóßáò âñåöþí “Ç ÌçôÝñá” êáé Éäñýìáôïò
Áíáðñïóáñìüóôùí Ðáßäùí, “Ç Èåïôüêïò”.
Ç ðáñÜóôáóç åß÷å ðñÜãìáôé åðéôõ÷ßá êáé ïé îÝíïé èåáôÝò êáé äçìïóéïãñÜöïé
åíôõðùóéÜóôçêáí. “…Ç ðáñÜóôáóéò Þôï åéò ôï ðíåýìá ôïõ Ýñãïõ…Ï ÷ïñüò
åãïÞôåõóå ìå ôïí ùñáßïí ôïíéóìüí ôçò ãëþóóçò êáé ìå ôçí êßíçóßí ôïõ…Ç
ãëþóóá óõíÞðôåôï ìå ôçí ìåëùäßáí êáé êáèßóôáôï Ýêöñáóéò ôùí áéóèçìÜôùí ôïõ
Üëãïõò. Ìßá äéÜ÷õôïò áñìïíßá åãßíåôï ïñáôÞ åäþ”, óçìåéþíïõí ôá äçìïóéåýìáôá
ôçò åðï÷Þò.
Ïìùò ðÝñá áðü ôï êáëëéôå÷íéêü ãåãïíüò, ç ó÷åôéêÞ Ýñåõíá óôïí ôýðï, öÝñíåé
óôï öùò êáé ôéò áíôéäéêßåò ôùí áíèñþðùí ôïõ èåÜôñïõ êáé üëåò ôéò Üëëåò
“ðáéäéêÝò áóèÝíåéåò ôïõ Ýèíïõò”. Ïðùò ëïéðüí ðëçñïöïñïýìáóôå, ç áñ÷éêÞ
óêÝøç Þôáí íá åãêáéíéáóèåß ôï èÝáôñï ôçò Åðéäáýñïõ ìå äýï ðáñáóôÜóåéò. Ìå
ôïí “Éððüëõôï” áðü ôï Åèíéêü êáé ôçí “ÅêÜâç” ôïõ Åõñõðßäç ìå ôï èßáóï ÁëÝîç
ÌéíùôÞ – Êáôßíáò Ðáîéíïý óå óêçíïèåóßá ÌéíùôÞ. Ïìùò ï Ä. ÑïíôÞñçò ðïõ ôüôå
êõñéáñ÷ïýóå óôï Åèíéêü ÈÝáôñï, áðåßëçóå üôé ó’ áõôÞí ôçí ðåñßðôùóç, ôï
Åèíéêü ÈÝáôñï äåí èá Ýðáéñíå ìÝñïò. Ôï ðñÜãìá üìùò åß÷å êáé óõíÝ÷åéá. Ïôáí
ôï Õðïõñãåßï Ðáéäåßáò óõæçôïýóå ìå ôïí ÌéíùôÞ íá ôïõ ðáñá÷ùñçèåß ôï Ùäåßï
Çñþäïõ Áôôéêïý ôïí Éïýëéï ôïõ éäßïõ Ýôïõò ãéá ôçí ðáñÜóôáóç ôçò “ÅêÜâçò”,
ï Ä. ÑïíôÞñçò æÞôçóå áð’ åõèåßáò áðü ôïí ôüôå Õðïõñãü ê. Ãåñïêùóôüðïõëï íá
ìçí ôïõ äïèåß ôï èÝáôñï, üðùò êáé Ýãéíå. ÔåëéêÜ ç “ÅêÜâç” èá ðáñïõóéáóèåß
óôï èÝáôñï ôçò Åðéäáýñïõ ôïí åðüìåíï ÷ñüíï.
Åßíáé äå ÷áñáêôçñéóôéêü üôé ôá ßäéá äçìïóéåýìáôá åêöñÜæïõí ôçí Üðïøç üôé ï
Ä. ÑïíôÞñçò “ôïñðßëëéóå ôçí ðáñÜóôáóç ôçò “ÅêÜâçò”, ðñï ôïõ êéíäýíïõ ôçò
óýãêñéóçò êáé ôçò ðáýóçò ôïõ ìïíïðùëßïõ ôïõ Åèíéêïý ÈåÜôñïõ. ÂÝâáéá åìåßò
ïé áðüãïíïé, ãíùñßæïõìå üôé ìåôÜ áðü ëßãá ÷ñüíéá ôï ìïíïðþëéï ôïõ Åèíéêïý
ÈåÜôñïõ êñÜôçóå ãéá ôïí åáõôü ôïõ êáé ï Áë. ÌéíùôÞò.( ÌÞðùò óáò èõìßæïõí
ôßðïôå üëá áõôÜ ; ÊÜôé áðü ðáñáßôçóç È. Ìéêñïýôóéêïõ ëüãù ôçò ðáñá÷þñçóçò
ôïõ Çñùäåßïõ óôç ËõñéêÞ ãéá ðáñÜäåéãìá;) .
Ïìùò ðÝñá áðü ôï ðáñáóêÞíéï, ôï óçìáíôéêü åßíáé ðùò ðñÜãìáôé ìå ôçí
óõìâïëÞ ôùí áíèñþðùí ôïõ èåÜôñïõ ôçò åðï÷Þò, ç áíáâßùóç ôïõ áñ÷áßïõ
äñÜìáôïò ðÞñå íÝåò äéáóôÜóåéò, ï ðñïâëçìáôéóìüò ãéá ôï óýã÷ñïíï áíÝâáóìá
ôüóï ôçò ôñáãùäßáò üóï êáé ôçò êùìùäßáò åßíáé Ýíôïíïò, êáé ôåëéêÜ
äéáðéóôþíïõìå, üôé ôá ßäéá æçôÞìáôá ðïõ áðáó÷ïëïýóáí ôüôå, æçôïýí êáé
óÞìåñá áðÜíôçóç. Êáé üðùò Ýãñáöå ï Áããåëïò ÔåñæÜêçò, ï ãíùóôüò ëïãïôÝ÷íçò
êáé ÄéåõèõíôÞò ôüôå ôïõ Äñáìáôïëïãßïõ ôïõ Å.È “ôï ðñüâëçìá ôïõ Áñ÷áßïõ
ÄñÜìáôïò åßíáé äéðëü. Ðñþôï: ÁíåîÜñôçôá áðü ôçí õøçëÞ ëïãïôå÷íéêÞ ðïéüôçôá
ôïõ áñ÷áßïõ êåéìÝíïõ, íá åñåõíçèåß áí ôï äñáìáôéêü ôïõ ðåñéå÷üìåíï åßíáé
áé÷ìÜëùôï ôçò åðï÷Þò ôïõ, åîáñôçìÝíï áðü ôïí øõ÷éóìü ôçò, áðü ôï ðíåõìáôéêü
ôçò õðüâáèñï, Þ ìÞðùò ôçí õðåñâáßíåé ãéá íá áããßîåé Üìåóá ôçí åõáéóèçóßá
ôïõ êáèïëéêïý áíèñþðïõ. Êáé äåýôåñï: Áí ãßíåé äåêôÞ ç Ýîù áðü ôïí éóôïñéêü
÷ñüíï äéÜñêåéá ôïõ Áñ÷áßïõ ÄñÜìáôïò, ðïéüò åßíáé ï êáëýôåñïò ôñüðïò
åñìçíåßáò ôïõ; Ï ðñïóáñìïóìÝíïò óôïõò åéäéêïýò – êáëëéôå÷íéêïýò,
êïéíùíéêïýò, ðíåõìáôéêïýò üñïõò ôçò åðï÷Þò ôïõ; Ç ìÞðùò ìéá ðñïóáñìïãÞ ôïõ
óôç óýã÷ñïíç áéóèáíôéêüôçôá þóôå íá ãåöõñùèåß ôï ÷Üóìá ôïõ åíäéÜìåóïõ
÷ñüíïõ ÷ùñßò êáé í’ áëëïéùèåß ç ïõóßá ôïõ Åßäïõò, ôï ðíåýìá ôïõ;