Ευγένειου Λαμπίς «Στάχτη στα μάτια» σε Μετάφραση και Σκηνοθεσία Νίκου
Χατζόπουλου στο «ΑΠΟ ΜΗΧΑΝΗΣ ΘΕΑΤΡΟ»
Το 1988 είχαμε παρακολουθήσει στη Νέα Σκηνή του Εθνικού Θεάτρου το «Ένα
καπέλλο από Ψάθα Ιταλίας» του Λαμπίς και δεν είχαμε γελάσει καθόλου.
Αντίθετα η πλήξη είχε σκεπάσει την έξυπνη φάρσα με το ανατρεπτικό της ,
δηλητηριώδες χιούμορ και την είχε ακυρώσει.
Το 1998 αντίθετα, το ίδιο έργο στον Τεχνοχώρο, σκηνοθετημένο από τον Γ.
Κακλέα, αποτέλεσε ένα από τα γεγονότα της σαιζόν, αναδεικνύοντας όλη τη
σουρεαλιστική ματιά του συγγραφέα, δικαιώνοντας όσους θεωρητικούς είχαν ήδη
διαγνώσει από τον προηγούμενο αιώνα ότι ο Λαμπίς προηγείται του Ιονέσκο,
του Dada και του αμερικάνικου μπουρλέσκ της δεκαετίας του 1920.
Τι είχε συμβεί;
Αυτές οι σκέψεις με κατέκλυζαν παρακολουθώντας την παράσταση του
Χατζόπουλου στο «Από Μηχανής Θέατρο» , περιμένοντας κάτι να συμβεί επί
σκηνής που να δικαιώνει αυτόν τον ιδιοφυή φαρσέρ, τον Λαμπίς, που με
«τρυφερότητα» και ανυπόκριτη χαρά, έστριβε το μαχαίρι πάνω στην πληγή της
εποχής του, την κοινωνική πληγή που είχε το όνομα του περιβόητου μεσοαστού,
της υποκρισίας του, του κομφορμισμού του, της μανίας του για κοινωνική
καταξίωση. Μια αδυσώπιτη επίθεση με κωμικά μέσα στο θεσμό του γάμου, στο
κοινωνικό ψέμα που εθίζονται σύζυγοι, νεαροί γόνοι και το ευρύτερο
περιβάλλον της πόλης. Καταστάσεις τόσο παλιές και τόσο σημερινές.
Πώς τα κατάφερε λοιπόν και δεν αξιοποίησε τους καλούς του ηθοποιούς (Μάνια
Παπαδημητρίου, Αλεξάνδρα Σακελλαροπούλου, Κώστα Μπερικόπουλο, Νίκο Γιαλελή
κλπ), προκειμένου να μας παρουσιάσει τουλάχιστον κάτι ευφάνταστο;
Γιατί κάνοντας το βασικό λάθος να μην «δει» την αλήθεια των προσώπων, έβαλε
τους ερμηνευτές να κοροϊδεύουν τους ρόλους τους. Όμως όταν τα πρόσωπα της
φάρσας γίνουν απλοί γελοτοποιοί, κανένας θεατής δεν θα αναγνωρίσει τα
αληθινά στοιχεία της κατηγορίας που εκτοξεύει ο συγγραφέας. Ούτε τα ομοειδή
στοιχεία του εαυτού του. Επομένως γράφει απλώς «άκυρον».