ΕΡΡΙΚΟΥ ΙΨΕΝ « Τζον Γαβριήλ Μπόρκμαν» σε Σκηνοθεσία Thomas Ostermeier από
το θίασο της Schaubuhne Berlin, στην Πειραιώς 260 στο πλαίσιο του Φεστιβάλ
Αθηνών
Είναι η Πέμπτη φορά φέτος που ο Thomas Ostermeier με το θίασο της
Schaubuhne Berlin, εμφανίζονται στο Φεστιβάλ Αθηνών. Κυρίως δε τον έχουμε
στο μυαλό μας ως τον νεαρό Διευθυντή του γνωστότερου καλλιτεχνικού θιάσου
της Γερμανίας(ιδρύθηκε το 1962) που εναντιώθηκε στο κρατικό θεατρικό
κατεστημένο και μας εξέπληξε με τις σύγχρονες προσεγγίσεις, ακόμα και
αποδομήσεις ή επαναγνώσεις κλασσικών έργων του Ιψεν, του Σαίξπηρ κλπ.
Αυτή τη φορά επέλεξε να μας καθηλώσει σκηνοθετώντας τον γηραιό καταραμένο
ιψενικό ήρωα, τον Βασιλιά Ληρ του τέλους του 19ου αιώνα, τον Τζον Γαβριήλ
Μπόρκμαν. Μια παράσταση ήδη βραβευμένη με το Grand Prix de la Critique of
France.
Στην προκειμένη περίπτωση δεν άλλαξε σχεδόν τίποτα από το κλασσικό κείμενο,
απλά ανέθεσε του πρωταγωνιστικούς ρόλους σε έμπειρους και γνωστούς
ηθοποιούς της Schaubuhne, όπως ο Josef Bierbichler (Tζον), Kirtsten Dene
(Γκούνχιλντ), Sebastian Schwarz ( Ερχαρτ), Angela Winkler (Ελλα), και άφησε
το ερμηνευτικό φορτίο στους ώμους τους. Ο ίδιος αρκέστηκε να διευθύνει την
ορχήστρα και να κατευθύνει τους φωτισμούς και εν τέλει να καθορίσει το
ύφος, την ατμόσφαιρα, το κλίμα, τον ρυθμό, την αίσθηση εγκλεισμού, να
σκηνοθετήσει τελικά το πένθος των ηρώων.
Το αποτέλεσμα ήταν μια στιβαρή, πυκνή ανάγνωση του έργου, που με απόλυτη
λιτότητα το μετέφερε αυτόματα στα καθ ημάς, κι ήταν τόσο σύγχρονο, που
απάνταγε ακόμα και στο ερώτημα ποιός είναι ο βαθύτερος χαρακτήρας της
παγκόσμιας οικονομικής κρίσης σήμερα .
Και εξηγούμαι.
Ενας αποτυχημένος τραπεζίτης, γιός φτωχού ανθρακωρύχου, που φυλακίστηκε ως
καταχραστής εκατομμυρίων των πελατών της τράπεζας, ζει απομονωμένος επί 8
χρόνια στο πάνω πάτωμα της βίλλας του, αφού στη ζωή του έχει ξεπουλήσει τα
πάντα, αισθήματα, έρωτα και κάθε ανθρώπινη αξία, προκειμένου να κατακτήσει
πλούτο και εξουσία με κάθε τρόπο.
Όμως ο ίδιος ζει σχεδιάζοντας να πάρει την ρεβάνς, αποδεικνύοντας σε όλους
ότι δεν υπήρξε καταχραστής, αλλά φωτισμένος επενδυτής των νεκρών κεφαλαίων
της τράπεζας, που δεν πρόλαβε να ολοκληρώσει το σχέδιό του.
Τόσο αυτός, όσο και η σύζυγος και η πρώην ερωμένη του (αδελφή της γυναίκας
του που στο όνομά της έχει μεταβιβασθεί τόσο η βίλλα όσο και άλλα κεφάλαια)
με διαφορετικό τρόπο ο καθένας και για ίδιο συμφέρον, απαιτούν ο νεαρός
γιός της οικογένειας να αναλάβει να πραγματοποιήσει στο μέλλον τα όνειρά
τους,
Τρεις ήδη νεκροί διεκδικούν και για το μέλλον την ύπαρξή τους, μέσω της
χειραγώγησης του νέου.
Την ίδια περίπου εποχή ο Μαρξ έγραφε ότι το τραπεζικό κεφάλαιο δεν είναι
παρά νεκρή εργασία. Τυχαίο;
ΟΛΓΑ ΜΟΣΧΟΧΩΡΙΤΟΥ