EΜΜΑΝΟΥΗΛ ΡΟΪΔΗ «Η Πάπισσα Ιωάννα» σε Σκηνοθεσία Σωτήρη Χατζάκη, από το
ΔΗΠΕΘΕ ΠΑΤΡΑΣ
Ο Σωτήρης Χατζάκης έχει δημιουργήσει μία ιδιότυπη προσωπική «σχολή» στη
σκηνική αντιμετώπιση λογοτεχνικών κειμένων (Φόνισσα, Νύχτα του Τράγου, Του
νεκρού αδελφού), προσδίδοντάς τους πολλές φορές ανεπάντεχη θεατρικότητα και
μια αίσθηση του «ιερού», ψάχνοντας μέσα από τα θρησκευτικά μυστήρια , την
αρχαιτυπική έννοια της γέννησης και του θανάτου. Της ανέλιξης και της
πτώσης του ανθρώπου.
Μ’ αυτά τα εργαλεία αντιμετώπισε και το σατυρικό διήγημα του Ροϊδη, την
βλάσφημη «Πάπισσα Ιωάννα». Σαν την πτώση ενός αγγέλου.
Εφευρίσκοντας διαλόγους και μιμούμενη η διασκευή του τη γλώσσα του
συγγραφέα, το θεατρικό δρώμενο στηρίχθηκε ουσιαστικά στην αναπαραστατική
αφήγηση της ιστορίας.
Δεν είμαι όμως καθόλου σίγουρη ότι το σκωπτικό, επαναστατικό και γίηνο
πνεύμα του Ροίδη είχε να κάνει κατ’ ελάχιστον με αυτήν την «κλειστοφοβική»,
«εσωτερική» και «καταθλιπτική» ανάγνωση, που μας παρέδωσε ο σκηνοθέτης.
Γιατί ναι μεν κάθε μεγάλη κωμωδία κρύβει και έναν μεγάλο ανθρώπινο πόνο,
όμως τα υλικά της είναι διαφορετικά από της τραγωδίας. Το ίδιο θέμα το
αντιμετωπίζει από την πλευρά ενός «σκανταλιάρικου παιδιού» και όχι ενός
ιεροκήρυκα έστω και σοφού.
Βάρυνε λοιπόν το κείμενο και αντί για το ζωογόνο γέλιο που καυτηριάζει την
εκκλησιαστική υποκρισία, προτάθηκε η πύρινη ρομφαία της τιμωρίας και του
θανάτου στην παραβατική Ιωάννα.
Ο θίασος βέβαια κινήθηκε άξια στο σκηνοθετικό πλαίσιο, με προεξάρχουσα την
έμπειρη Μαρία Κατσιαδάκη, εύχρηστο το σκηνικό της Ερσης Δρίνη ενώ τα
ευφάνταστα κοστούμια του Γιάννη Μερτζικώφ τόνιζαν την αντίληψη της
παρωδίας.
ΑΘΗΝΑ 5-5-08
ΜΟΣΧΟΧΩΡΙΤΟΥ ΟΛΓΑ