ÔÏ ÊÔÇÍÏÓ ÓÔÏ ÖÅÃÃÁÑÉ ôïõ RICHARD KALINOSKI
Óôï “ÁÐÏ ÌÇ×ÁÍÇÓ ÈÅÁÔÑÏ”
ÌÅÔÁÖÑÁÓÇ: ÄçìÞôñçò ÔÜñëïïõ
ÓÊÇÍÏÈÅÓÉÁ: ÓôÜèçò Ëéâáèéíüò
ÓÊÇÍÉÊÁ – ÊÏÓÔÏÕÌÉÁ: ÅëÝíç Ìáíùëïðïýëïõ
ÌÏÕÓÉÊÇ: Haig Yazdjian
ÖÙÔÉÓÌÏÉ: ÁëÝêïò Áíáóôáóßïõ
ÐÁÉÆÏÕÍ: ÃéÜííçò Êõñéáêßäçò, ÄìÞôñçò ÔÜñëïïõ, Ôáìßëá Êïõëßåâá, Ãéþñãïò
Öéëßäçò
Má ðùò ìðïñåß íá æÞóåé êáíåßò ìåôÜ áðü ôÝôïéá öñßêç;
Ïôáí ç ðáñÜóôáóç ôïõ Ýñãïõ “Ôï ÊôÞíïò óôï ÖåããÜñé” ôïõ Ñß÷áñíô Êáëéíüóêé
Ý÷åé ðéá ôåëåéþóåé, ôï ðáñáðÜíù åñþôçìá åßìáé óßãïõñç ðùò óõíå÷ßæåé íá
âáóáíßæåé ôïõò èåáôÝò. Áêüìá êáé üôáí óôï ôÝëïò ôï æåõãÜñé ôùí Áñìåíßùí
äåß÷íåé óõìöéëéùìÝíï ìå ôï ðáñåëèüí ôïõ, Ýôïéìï íá æÞóåé ôï ðáñüí óôç íÝá
ãç, óõìöéëéùìÝíï êáé ìå ôçí éäÝá üôé ðïôÝ äåí è’ áðïêôÞóåé Ýíá äéêü ôïõ
ðáéäß, áêüìá êáé ôüôå ôï óçìÜäé ôçò ãåíïêôïíßáò ðïõ âßùóáí, õðåñßðôáôáé óôç
óêçíÞ êáé ôçí øõ÷Þ ôùí èåáôþí. Óáí Ýíá ìÞíõìá ôïõ óõããñáöÝá üôé ç êÜèáñóç
óôéò ðñáãìáôéêÝò ôñáãùäßåò ìðïñåß í’ áíáæçôçèåß ìüíï óôçí ßäéá ôçí éóôïñßá.
ÁëëÜ áò ðÜñïõìå ôá ðñÜãìáôá áðü ôçí áñ÷Þ. Ôá êïìâéêÜ óçìåßá ôïõ Ýñãïõ
ïñßæïíôáé áðü ôéò ëÝîåéò ãåíïêôïíßá, åîïñßá, ìíÞìç. ÈÝìá ôïõ ï áãþíáò
åðéâßùóçò áõôþí ðïõ åðÝæçóáí ôçò ãåíïêôïíßáò ôùí Áñìåíßùí áðü ôïõò Ôïýñêïõò
ôï 1915, üôáí åêáôïíôÜäåò ÷éëéÜäåò Üíèñùðïé åîïíôþèçêáí ìå ìüíï ëüãï ôçí
åèíéêüôçôÜ ôïõò. Ç éóôïñßá ôåëéêÜ Ý÷åé ìéá ôÜóç íá åðáíáëáìâÜíåôáé êáé ôá
ó÷üëéá ðåñéôôåýïõí êáé åÜí õðÜñ÷åé êÜôé ôñáãéêü ó’ áõôü åßíáé ç åîüöèáëìç
åðéêáéñüôçôá ôçò ðáñáðÜíù äéáðßóôùóçò.
Ïìùò ï Êáëéíüóêé îÝñåé üôé ôï èÝáôñï ãßíåôáé áðïôåëåóìáôéêü üôáí öÝñíåé
ôçí ôñáãùäßá óå ðñïóùðéêü åðßðåäï. Åôóé ç áñìÝíéêç åìðåéñßá áöåíüò ìåí ôïõ
÷ñçóéìåýåé ùò ðñßóìá áð’ üðïõ áíáêëÜôáé ç áíèñþðéíç óõìðåñéöïñÜ, ç ìåëÝôç
ôçò ïðïßáò áðïôåëåß ôï ðñþôéóôï èåáôñéêü õëéêü, áöåôÝñïõ äå ôïõ ÷ñçóéìåýåé
ùò ãåíéêüôåñï óýìâïëï. Óôç èÝóç ôùí Áñìåíßùí Ý÷ïõí âñåèåß ðïëëïß.
Ç äñáìáôéêÞ ðëïêÞ ôïõ Ýñãïõ óõíßóôáôáé óôéò ðñïóðÜèåéåò åíüò íåáñïý
æåõãáñéïý íá äçìéïõñãÞóåé ìéá íÝá æùÞ óôçí ÁìåñéêÞ.
Ï 19÷ñïíïò ÁñÜì êáé ç 15÷ñïíç ÓÝôá ðáíôñåýïíôáé äé áíôéðñïóþðïõ, åíüóù
áõôüò ìåí âñßóêåôáé Þäç óôçí ÁìåñéêÞ, åíþ áõôÞ óôçí Ôïõñêßá, ó’ Ýíá
ïñöáíïôñïöåßï ãéá ÷ñéóôéáíüðïõëá. Êáé ïé äõï Ý÷ïõí ãßíåé ìÜñôõñåò ôçò
öñßêçò, êáé ïé äõï øÜ÷íïõí óôï ðñüóùðï ôïõ Üëëïõ ôç ÷áìÝíç åóôßá. Ôï
êßíçôñï ôïõ ÁñÜì ãéá ôç æùÞ, åßíáé í’ áíôéêáôáóôÞóåé ôçí îåêëçñéóìÝíç áðü
ôç ãåíïêôïíßá ïéêïãÝíåéÜ ôïõ ìå áõôÞí ðïõ ï ßäéïò èá äçìéïõñãÞóåé, åíþ ç
ÓÝôá åßíáé Ýíá ðëÜóìá ðáèéáóìÝíï ãéá ôç æùÞ êáèåáõôÞ, ðáëåýåé ãéá ôç æùÞ
êáé ôï ãÜìï ôçò ìå õëéêÜ ãÞéíá, êáèçìåñéíÜ, ðñáãìáôéêÜ.
Ï ÁñÜì, áíôßèåôá ìå ôç ÓÝôá, èÝëåé íá öõëáêßóåé ôç óôéãìÞ óôï öáêü. Óáí
ìüíïí áõôü íá åßíáé áðôü, óçìÜäé üôé êÜôé õðÞñîå, Üñá Ý÷åé õðüóôáóç, åöüóïí
ç ðñáãìáôéêüôçôá ìðïñåß áíÜ ðÜóá óôéãìÞ íá åîáöáíßóåé ôá ðñüóùðá óáí áõôÜ
íá ìçí õðÞñîáí ðïôÝ. Ïðùò ç ÷áìÝíç ôïõ ïêïãÝíåéá. Ï óõããñáöÝáò ðáßæåé ó’
üëï ôï Ýñãï ì’ áõôü ôï äñáìáôïõñãéêü åýñçìá. Ï ðáôÝñáò ôïõ ÁñÜì Þôáí
öùôïãñÜöïò üðùò êé ï ßäéïò, ç éóôïñßá îåêéíÜ ìå ìéá öùôïãñáößá (áõôÞí ðïõ
ôïõ Ýóôåéëáí ãéá íá äéáëëÝîåé íýöç), ó’ üëç ôçí åîÝëéîç ôïõ äñÜìáôïò
äåóðüæåé ç öùôïãñáößá ôçò ïéêïãÝíåéáò ôïõ ìå êïììÝíá ôá êåöÜëéá (óçìåßá ðïõ
ðñÝðåé íá ãåìßóïõí ì’ áõôÜ ôçò äéêÞò ôïõ ïéêïãÝíåéáò), åíþ ìéá ðáëéÜ
êéíçìáôïãñáöéêÞ ìç÷áíÞ âñßóêåôáé ðÜíôá Ýôïéìç í’ áðïèáíáôßóåé ôéò äéêÝò
ôïõò îå÷ùñéóôÝò óôéãìÝò.
Áõôü ôï ôñõöåñü Ýñãï Ýöåñå ìå áðüëõôç ëåðôüôçôá óôç óêçíÞ ï ÓôÜèçò
Ëéâáèéíüò. Ôï äïýëåøå óå ÷áìçëïýò ôüíïõò, äçìéïõñãþíôáò ôçí êáôÜëëçëç
áôìüóöáéñá þóôå í’ áíáäåé÷èåß ç øõ÷ïãñáößá ôùí çñþùí. Ôï áðïôÝëåóìá
åíéó÷ýåôáé áðü ôïí áäñü óêçíéêü ÷þñï ðïõ äçìéïýñãçóå ç ÅëÝíç Ìáíùëïðïýëïõ
êáèþò êáé ôá êïóôïýìéá ðïõ áêïëïõèïýí ôçí åîÝëéîç ðñïò ôçí ùñéìüôçôá ôùí
çñþùí. Ç áéóèáíôéêÞ ìïõóéêÞ ôïõ ÁñìÝíéïõ Haig Yazdjian ðïõ äÝíåé ìå ôïõò
Þ÷ïõò áðü ôï ïýôé ðáëéÝò áíáôïëßôéêåò ìïõóéêÝò ìå óýã÷ñïíá óôïé÷åßá
óõìðëçñþíåé ôï ðëáßóéï óôï ïðïßï áíáóåéêíýïíôáé ïé åñìçíåßåò. Óôçí
ðáñÜóôáóç êõñéáñ÷åß ç ðáñïõóßá ôçò Ôáìßëá Êïõëßåâá óôï ñüëï ôçò ÓÝôá. Óôá
ìÜôéá ôçò êáèñåöôßæåôáé ï ìüíéìá åãêáôåóôçìÝíïò ôñüìïò êáé óôç öùíÞ ôçò ìéá
õðïøßá ëéãìïý (áõôÜ ôá êáôáêÜèéá ôçò öñßêçò ðïõ äåí èá öýãïõí ðïôÝ), áëëÜ
ôáõôü÷ñïíá ç áõèüñìçôç æùéêÞ åíÝñãåéá ðïõ ôçí êÜíåé íá âëÝðåé ôç æùÞ
èåôéêÜ, ìå ÷éïýìïñ êáé áéóéïäïîßá. Ç ÊïõëÝâá åßíáé åñìçíåýôñéá áîéþóåùí.
Å÷ïíôáò åîåéäéêåõôåß óôï óýóôçìá ÓôáíéóëÜöóêõ ìðïñåß íá ìåôáìïñöþíåôáé óôç
óôéãìÞ áðü ðáéäß óå ãõíáßêá, êáé áðü êåé óå áãñßìé.
Ï Ä. ÔÜñëïïõ ðïõ õðïãñÜöåé êáé ôçí êáëÞ ìåôÜöñáóç, ðáßæåé ìå ôïí äéêü ôïõ
éäéüìïñöï ôñüðï ôïí óöéãìÝíï ÁñÜì, åíþ ï Ã. Êõñéáêßäçò äßíåé ìÜëëïí
áäéÜöïñï ôüíï óôï ñüëï ôïõ áöçãçôÞ. ÐñáãìáôéêÞ öñåóêÜäá öÝñíåé óôç óêçíÞ ç
ðáñïõóßá ôïõ 12÷ñïíïõ Ã. Öéëßäç óôï ñüëï ôïõ Âßíóåíô.Ðáñ’ üëåò ôéò
áäõíáìßåò ôïõ óôçí åêöïñÜ ôïõ ëüãïõ (ëüãù çëéêßáò), ðáßæåé ìå Üíåóç êáé
öõóéêüôçôá ôï ðáéäß ôïõ äñüìïõ ðïõ èá äþóåé íüçìá óôç æùÞ ôïõ Üêëçñïõ
æåõãáñéïý.